Rozstrzygnięto II Ogólnopolski Konkurs na drzeworyt „Drzeworyt – źródło natchnienia”, który odbył się w Płazowie podczas wydarzenia „U ŹRÓDŁA – spotkanie z ludowym dziedzictwem kulturowym”. Jury oceniało prace w dwóch kategoriach: twórców profesjonalnych i nieprofesjonalnych. Wśród nagrodzonych znalazły się zarówno przedstawienia nawiązujące do dawnych obrazków religijnych, jak i prace pokazujące indywidualne poszukiwania współczesnych twórców.
W kategorii twórców nieprofesjonalnych zwyciężyła Monika Belka z Chlewisk, autorka drzeworytu „Mistrz Józef”. Drugie miejsce otrzymał Marek „Prus” Głowacki z Latowicz za „Św. Annę Samotrzeć”, a trzecie Kamil Polczak z Horyńca-Zdroju za „Świętego Józefa z Dzieciątkiem Jezus”. Kamil otrzymał także nagrodę specjalną Muzeum Etnograficznego w Krakowie.
Zwycięstwo jakie odniosła Monika Belka cieszy tym bardziej, że podobnie jak Kamil Polczak jest przedstawicielką lokalnego środowiska drzeworytników, wyrosłego z kręgu odradzającej się tradycji płazowskiej. Sukces obojga pokazuje, że działania wokół drzeworytu płazowskiego przynoszą efekty, a związani z nimi twórcy rozwijają własny warsztat i zdobywają uznanie w ogólnopolskim konkursie.
Zdobywca drugiego miejsca, Marek „Prus” Głowacki, jest historykiem wojskowości i archiwistą, regionalistą oraz renowatorem antyków. Od 2011 roku zajmuje się ludową grafiką, inspirując się dawnymi obrazkami odpustowymi i religijnymi. Jego działalność związana z drzeworytem ludowym była jedną z inspiracji dla reaktywacji i rozwoju drzeworytu płazowskiego. Nagrodzona „Św. Anna Samotrzeć” to kolorowany drzeworyt, wyróżniający się również podwójną, głęboką oprawą.
Kamil Polczak to ubiegłoroczny zwycięzca konkursu w kategorii twórców nieprofesjonalnych. Tegoroczne trzecie miejsce oraz nagroda specjalna Muzeum Etnograficznego w Krakowie potwierdzają wysoki poziom jego twórczości. „Święty Józef z Dzieciątkiem Jezus” przyniósł autorowi z Horyńca-Zdroju podwójne uznanie i kolejny sukces w konkursie poświęconym inspiracjom drzeworytem ludowym.
W tej samej kategorii wyróżnienie otrzymał Mateusz Kukiełka z Lublina za kopię drzeworytu płazowskiego „Pieta Jarosławska”. Niezwykle precyzyjnie wykonany drzeworyt z ciekawym urozmaiceniem czyli nieokorowaną deską. Drugie wyróżnienie uzyskał Józef Lewkowicz z Nowego Sioła za kopię drzeworytu płazowskiego „Święty Onufry”.
Wśród twórców profesjonalnych pierwsze miejsce zajął Jakub Sobczak z Torunia za „Chrystusa w Grobie”. Urodzony w 1995 roku w Suwałkach artysta ukończył Liceum Plastyczne w Supraślu oraz projektowanie graficzne na Wydziale Sztuk Pięknych UMK w Toruniu, z którym związał się również zawodowo. Zajmuje się plakatem, książką ilustrowaną i malarstwem ikonowym, czerpiąc inspiracje ze sztuki ludowej oraz historycznych technik graficznych. Jest współtwórcą Pracowni Kraska, autorem „Podlaskich Legend 4 Kultur” i współautorem „Pieśni Grozy”.
Drugą nagrodę otrzymała Tamara Szwedo z Warszawy za pracę „Św. Apolonia”- urodzona w 1998 roku. Obecnie jest studentką 5. roku oraz asystentką w Pracowni Klasycznych Technik Graficznych na Wydziale Grafiki Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. W ostatnich latach brała udział w licznych wystawach, m.in. „Sztuka, pamięć, człowieczeństwo” w Międzynarodowym Domu Spotkań Młodzieży w Oświęcimiu, „Awagami Miniature Print Exhibition 2025” w Japonii, „Ankara University International Mini Print Biennial 2025” w Turcji, „Koszmar Nocy Letniej” w Muzeum w Ostródzie, „The Art of Diplomacy” w Starej Oranżerii w Łazienkach Królewskich w 2026 roku, oraz „Mini Print 2026” w Galleri Heike Arndt DK w Berlinie. W 2026 roku została finalistką międzynarodowego konkursu graficznego „Hommage à trois” w Barcelonie, a jej drzeworyt „Dwa Asy w jednym rękawie” trafił do zbiorów grafik Biblioteki Narodowej Katalonii.
Trzecie miejsce zajęła Elżbieta Lenik ze Stalowej Woli za „Świętego Archanioła Michała”. Absolwentka Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego z historii sztuki i Instytutu Sztuk Pięknych UMCS w zakresie edukacji artystycznej w zakresie sztuk plastycznych.
Wyróżnienia przyznano Dawidowi Andrzejowi Ławickiemu z Chodkowa za „Współczesność” oraz Markowi Lebdowiczowi z Nowego Sącza za „Dziką muzykę – rekonstrukcję XVII-wiecznej kołtryny”.
Konkurs pokazuje, że dawny drzeworyt ludowy nadal pobudza do pracy: poznawania historycznych przedstawień, sięgania po tradycyjne materiały i szukania własnego sposobu wycinania oraz odbijania. Za każdą z 28 zgłoszonych prac stoi ktoś, kto tę tradycję poznaje przez własne doświadczenie warsztatowe.
Wystawę prac można zobaczyć w „Drzeworytni płazowskiej” w Płazowie.
ORGANIZATORZY: Centrum Kulturalne w Przemyślu, Gminny Ośrodek Kultury w Narolu.
PARTNERZY: Muzeum Etnograficzne im. Seweryna Udzieli w Krakowie, Muzeum Kresów w Lubaczowie, Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie.
PATRONAT HONOROWY: Stowarzyszenie Twórców Ludowych. Zarząd Główny.
Galeria zdjęć, fot.Alicja Mróz, Marek Głowacki.
Informacja nadesłana.
