W Zespole Cerkiewnym w Radrużu miało miejsce kolejne spotkanie z cyklu „Rozmowy na Pograniczu”. Tym razem tematem przewodnim była architektura cerkiewna, symbolika ikon oraz historia sztuki sakralnej, o których dyskutowali Jarosław Giemza oraz ks. Marek Wojnarowski.
Spotkanie, zorganizowane przez Muzeum Kresów w Lubaczowie, miało charakter żywiołowej wymiany myśli między dwoma ekspertami. Rozmówcy, korzystając z unikalnej scenerii radrużańskiej cerkwi, zgłębiali temat wspólnych korzeni Kościołów Zachodniego i Wschodniego. Jak podkreślali, przed wielką schizmą chrześcijaństwo stanowiło jedność, co do dziś widoczne jest w architekturze oraz w liturgii i wystroju.
W trakcie dyskusji Jarosław Giemza rozwiewał liczne mity narosłe wokół sztuki sakralnej. Jednym z poruszonych wątków był spór o to, czy ikony należy „pisać”, czy „malować”. Ekspert zauważył, że termin „pisanie” ikon jest stosunkowo nowym zapożyczeniem, a historycznie w językach greckim i łacińskim pojęcia obrazu i ikony funkcjonowały zamiennie.
Wiele uwagi poświęcono symbolice, która często bywa błędnie interpretowana. Omówiono znaczenie krzyży, w tym obecność półksiężyca jako symbolu Starego Testamentu. Jarosław Giemza przybliżył także postać Dobrego Łotra, często zapomnianego patrona świątyń, oraz wyjaśnił znaczenie cykli ikonograficznych, takich jak Sąd Ostateczny czy Męka Pańska.
Rozmowa, spisana bardzo obszernie przez Roberta Gmiterkę, ukazała ogromną pasję obu badaczy. Ks. Marek Wojnarowski aktywnie dopełniał wywód Giemzy, wskazując na konieczność głębszego zrozumienia sztuki, która nie jest jedynie ozdobą świątyni, lecz integralną częścią modlitwy i teologii.
Zainteresowanie, jakie wzbudziło to spotkanie, potwierdza, że tematyka pogranicza oraz dziedzictwa kulturowego jest dla odbiorców niezwykle ważna.
