Powszechnym rozwiązaniem dostarczania wody na potrzeby budownictwa jednorodzinnego jest własna studnia np. głębinowa. Niestety tego typu woda zawiera szereg zanieczyszczeń, które muszą zostać usunięte, aby woda nadawała się do użytkowego wykorzystania. W dalszej części artykułu omówimy podstawowe kwestie związane z wodą pochodzącą z własnego ujęcia, oraz najczęściej stosowane filtry do wody ze studni.
Badanie wody ze studni – istotny etap do czystej wody
Zbadanie składu wody ze studni jest niezbędne w celu określenia zakresu występujących w wodzie zanieczyszczeń, które w znacznej ilości są uciążliwe podczas eksploatacji własnej studni, a w niektórych przypadkach są nawet niebezpieczne dla zdrowia domowników. Dodatkowym celem wykonania takiego badania jest określenie odpowiedniej metody uzdatniania wody ze studni, które zaowocuje wieloletnią pracą zamontowanych filtrów do wody z oczekiwaną skutecznością oczyszczania.
Badanie wody ze studni składa się z dwóch grup wskaźników.
Fizykochemiczne wskaźniki badania wody pozwalają określić ogólną jej jakość i możliwość użytkowego wykorzystania. Do tej grupy należą takie wskaźniki jak:
- – żelazo ogólne
- – mangan
- – twardość ogólna
- – azotyny
- – azotany
- – jon amonowy
- – odczyn pH
- – mętność
- – zapach
- – barwa
Mikrobiologiczne wskaźniki wody, które pozwalają określić sanitarne i spożywcze wykorzystanie posiadanej wody. Do tej grupy należą takie wskaźniki jak:
- – bakterie grupy coli
- – enterokoki (paciorkowce kałowe)
- – Escherichia coli (pałeczka okrężnicy)
- – bakterie ogólne w temp 22 st C
Badanie wody z własnej studni można wykonać w laboratoriach większych przedsiębiorstw wodociągowych, laboratoriach Wojewódzkich klub Powiatowych Stacji Sanitarno-Epidemiologicznych, oraz prywatnych laboratoriach wykonujących badania w tym zakresie
Jakie rozwiązanie zastosować do uzdatniania wody ze studni?
Na skuteczność danego rozwiązania stosowanego do oczyszczenia wody ze studni największy wpływ ma jej skład. Wody zawierające niewielkie ilości zanieczyszczeń skutecznie można oczyścić na jednym stopniu filtracji. Wody o dużej zawartości zanieczyszczeń z reguły wymagają wielostopniowego układu uzdatniania wody. Najczęściej spotykane w Polsce urządzenia do oczyszczania wody z własnej studni w budownictwie jednorodzinnym to:
– filtr do usuwania żelaza i manganu z wody, czyli tak zwany odżelaziacz wody. Większość odżelaziaczy wody posiada również zdolność usuwania siarkowodoru, który odpowiada za nieprzyjemny zapach wody. Odżelaziacze wody można podzielić na podstawie sposobu ich płukania. Pierwsza grupa tego typu urządzeń do płukania wykorzystuje tylko wodę bez stosowania żadnych środków chemicznych. Druga grupa odżelaziaczy wykorzystuje do regeneracji złoża filtrującego różne środki chemiczne, z których najczęściej spotykane to nadmanganian potasu oraz ozon.
– wielofunkcyjny filtr do wody ze złożem jonowymiennym. Tego typu filtry wody mają zdolność usuwania wielu zanieczyszczeń równocześnie tj. żelazo, mangan oraz twardość ogólna wody. W niektórych rozwiązaniach złoża wielofunkcyjne usuwają z wody również jon amonowy oraz związki organiczne. Wielofunkcyjne filtry do wody regenerowane są roztworem solanki, który przygotowany jest soli tabletkowanej umieszczonej w zasobniku zlokalizowanym obok filtra.
– kolumny węglowe zawierające węgiel aktywny, który skutecznie eliminuje związki organiczne odpowiedzialne za pogorszenie zapachu, barwy oraz smaku wody. Filtry z węglem aktywnym są bardzo skuteczne do oczyszczania wody z wszelkich związków chemicznych w tym z metali ciężkich.
– filtry do zatrzymywania zanieczyszczeń nierozpuszczalnych w wodzie tj. piasku oraz cząstek rdzy. Filtry sedymentacyjne stosowane są w postaci korpusów narurowych zawierających wymienne wkłady piankowe, sznurkowe, harmonijkowe lub siatkowe o różnym stopniu dokładności tzw. mikronażu. Tego typu filtry stosowane są jako wspomagające główne filtry oczyszczające wodę lub w przypadku wody o niewielkiej ilości zanieczyszczeń jako filtry wstępne. W przypadku dużej mętności wody wywołanej drobną zawiesiną zdecydowanie skuteczniejsze w oczyszczaniu zamiast filtrów narurowych będą kolumny zawierające sedymentacyjne złoże filtrujące.
– filtry przeznaczone do usuwania azotanów z wody na drodze wymiany jonowej wykorzystujące jonoselektywne złoża regenerowane solanką
– lampy UV to dezynfekcji wody usuwającej z niej wszelkie zanieczyszczenia mikrobiologiczne typu bakterie i wirusy. Zaletą lamp UV do wody w porównaniu do dezynfekcji chemicznej jest brak wpływu na zapach i smak wody.
– filtry do wody pod zlew przeznaczone do oczyszczania wody pitnej. Najbardziej popularne rozwiązania tego typu filtrów to odwrócona osmoza z mineralizacją oraz filtr ultrafiltracyjny.
Oczyszczanie wody z własnej studni – koszty
Koszty związanie z uzdatnianiem wody z własnej studni wynikają ze skali zawartych w wodzie zanieczyszczeń oraz ilości punktów poboru wody w budynku jednorodzinnym. Niewielkie układy do filtracji wody w postaci filtrów narurowych wiążą się z kosztem kilkuset złotych. Koszt filtra wielofunkcyjnego do wody wraz z montażem oscyluje w okolicy kilku tysięcy złotych. Budynki z rozbudowaną instalacją wodociągową, zawierające dużą liczbę łazienek lub woda ze studni zawierająca duże ilości zanieczyszczeń wiążą się z koniecznością wykonania układu do uzdatniania wody w wysokości ok. 20-30 tyś zł.
Filtry wody ze studni głębinowej – wymagania montażowe
Odpowiedni dobór filtrów wody powinien uwzględniać poza występującymi w wodzie zanieczyszczeniami również w wyposażenie techniczne budynku. Najważniejsze elementy tego wyposażenia to:
– Wydajność zamontowanej pompy głębinowej, która powinna być na tyle wystarczająca, aby odpowiednio wypłukać złoża filtrujące wodę. Brak wystarczającej intensywności płukania prowadzi do oblepienia złoża filtrującego zanieczyszczeniami, co skutkuje ostatecznie szybkim pogorszeniem się jakości wody w punktach jej poboru.
– Rodzaj zbiornika hydroforowego, który ma wpływ na możliwość wstępnego napowietrzenia wody. Wstępne napowietrzenie wody wymagane jest w przypadku stosowania odżelaziaczy płukanych tylko wodą bez dodawania środków chemicznych podczas regeneracji. Instalacje wodociągowe wyposażone w zbiorniki hydroforowe z przeponą lub pompy głębinowe sterowane falownikami utrudniają zastosowanie wstępnego napowietrzenia wody.
– Rodzaj odbiornika na ścieki z budynku. Niektóre sposoby uzdatniania wody wykorzystują do regeneracji silne utleniacze takie jak nadmanganian potasu lub ozon. W takich przypadkach odprowadzanie popłuczyn do przydomowych oczyszczalni ścieków może zakłócić ich poprawną pracę. Innym przypadkiem, w którym należy uwzględnić ten czynnik jest podłączenie budynku do zbiornika bezodpływowego (szamba), do którego odprowadzanie dużych ilości popłuczyn z filtrów wody zwiększy koszt wywozu nieczystości płynnych.
– Ilość miejsca dostępnego do montażu filtrów wody przekłada się bezpośrednio na wybór technologii jej oczyszczenia
Powyższe przykłady pokazują jak istotne poza składem wody jest uwzględnienie wyposażenia technicznego budynku. Dlatego w przypadku problemów z wodą warto zwrócić się do lokalnej firmy, której oczyszczanie wody ze studni stanowi główny zakres działalności. Taka firma uwzględnij wszystkie istotne czynniki wpływające na dobór odpowiedniej technologii uzdatniania wody, co przełoży się na wieloletnią pracę filtrów z oczekiwaną skutecznością.
